Đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học hiện làm trực tuyến trên hệ thống hỗ trợ tuyển sinh chung của Bộ GD&ĐT: thí sinh đăng nhập bằng tài khoản được cấp, nhập danh sách nguyện vọng theo thứ tự ưu tiên, điều chỉnh trong thời gian cho phép, rồi nộp lệ phí trực tuyến theo số nguyện vọng. Phần lớn trục trặc không nằm ở kỹ thuật mà ở việc nhập sai mã, quên nộp lệ phí hoặc để sát hạn.
Bài này đi theo đúng thứ tự thí sinh khối sức khoẻ sẽ làm, từ lúc nhận tài khoản tới lúc hệ thống khoá danh sách, kèm những lỗi hay gặp và cách tránh. Giao diện, thời gian mở cổng và cách nộp lệ phí có thể khác giữa các năm; luôn đọc hướng dẫn chính thức của Bộ GD&ĐT, của Sở GD&ĐT và của trường THPT trong năm dự tuyển.
Tài khoản và những thứ cần có trước khi đăng nhập
Thí sinh thường được cấp tài khoản từ lúc đăng ký dự thi tốt nghiệp THPT. Học sinh đang học lớp 12 nhận qua trường THPT; thí sinh tự do nhận theo hướng dẫn của nơi đăng ký dự thi. Tài khoản này dùng cho cả đăng ký thi, xem kết quả thi, đăng ký nguyện vọng và xác nhận nhập học, nên cần giữ cẩn thận từ đầu đến cuối mùa tuyển sinh.
Trước khi vào đăng ký nguyện vọng, bạn chuẩn bị sẵn: thông tin đăng nhập, số điện thoại và thư điện tử đã khai để nhận mã xác thực, tờ tóm tắt các nguyện vọng với mã trường, mã ngành hoặc mã xét tuyển, mã phương thức, và phương tiện thanh toán lệ phí theo hướng dẫn. Chuẩn bị xong các thứ này, phần nhập thực tế chỉ mất ít phút.
Một nguyên tắc an toàn: không đưa mật khẩu cho người lạ, kể cả người tự giới thiệu là cán bộ tư vấn tuyển sinh. Không trường đại học nào cần mật khẩu của bạn để "giữ chỗ". Nếu có ai đòi, đó là dấu hiệu lừa đảo. Mật khẩu nên đổi ngay sau lần đăng nhập đầu, và chỉ thí sinh cùng một người thân tin cậy biết.
Nếu quên mật khẩu hoặc thông tin cá nhân trên hệ thống sai (họ tên, ngày sinh, số định danh), bạn liên hệ trường THPT hoặc nơi đăng ký dự thi để được hỗ trợ sửa, càng sớm càng tốt. Sai thông tin cá nhân có thể làm vướng ở khâu xác nhận nhập học sau này.
Hiểu đúng các loại mã trước khi nhập
Mã trường. Mỗi cơ sở đào tạo có một mã riêng. Trường có phân hiệu ở tỉnh, thành khác thường có mã riêng cho phân hiệu, hoặc mã ngành riêng gắn với phân hiệu. Đọc đúng mã của nơi bạn muốn học.
Mã ngành hoặc mã xét tuyển. Mã ngành theo danh mục chung của Bộ, nhưng nhiều trường dùng thêm mã xét tuyển riêng để phân biệt chương trình chuẩn, chất lượng cao, liên kết, hoặc phân hiệu. Thứ bạn nhập là mã trường công bố trong đề án cho mục đích đăng ký.
Mã phương thức. Mỗi phương thức có một mã: điểm thi tốt nghiệp, học bạ, kỳ thi riêng, kết hợp chứng chỉ… Với cùng một ngành, chọn đúng mã phương thức bạn dùng. Cách hệ thống năm đó xử lý một ngành nhiều phương thức cần đọc trong hướng dẫn.
Mã tổ hợp. Một số phương thức yêu cầu chọn tổ hợp, ví dụ B00 hay tổ hợp khác. Tổ hợp phải gồm các môn bạn có điểm, và nằm trong danh sách ngành đó nhận.
Kiểm chéo bằng tên. Sau khi nhập mã, hệ thống thường hiện tên trường, tên ngành. Đọc lại tên hiện ra, đừng chỉ nhìn mã. Đây là bước rẻ nhất để bắt lỗi gõ nhầm.
Các bước đăng ký trên hệ thống
Thứ tự dưới đây mô tả quy trình chung. Tên nút, vị trí mục trên giao diện có thể khác theo năm, nên đọc kèm tài liệu hướng dẫn của Bộ GD&ĐT phát hành cùng đợt.
- Đăng nhập trong thời gian hệ thống mở cổng đăng ký nguyện vọng. Ngoài thời gian này, mục đăng ký thường bị khoá.
- Kiểm tra lại thông tin cá nhân, khu vực ưu tiên, đối tượng ưu tiên hiện trên hệ thống. Nếu sai, báo ngay nơi đăng ký dự thi để sửa trước khi xét.
- Mở mục đăng ký nguyện vọng, thêm từng nguyện vọng theo tờ tóm tắt: chọn trường, ngành hoặc mã xét tuyển, phương thức, tổ hợp nếu có.
- Sắp xếp thứ tự ưu tiên: nguyện vọng muốn nhất ở vị trí một. Kiểm tên ngành, tên trường hiện ra cho từng dòng.
- Lưu và xác nhận theo yêu cầu của hệ thống, thường có bước nhập mã xác thực gửi qua điện thoại hoặc thư điện tử.
- Trong thời gian điều chỉnh, có thể thêm, bớt, đổi thứ tự. Mỗi lần sửa đều phải lưu và xác nhận lại. Sau hạn, danh sách được khoá.
- Đến thời gian nộp lệ phí, hệ thống tính số tiền theo số nguyện vọng; nộp trực tuyến theo cách hướng dẫn và kiểm trạng thái đã nộp.
- Chụp màn hình danh sách cuối cùng và trạng thái lệ phí, lưu cùng tờ tóm tắt để đối chiếu khi có kết quả.
Nếu một bước báo lỗi, đừng bấm lại liên tục. Ghi lại thông báo lỗi, chờ một lúc rồi thử lại, hoặc hỏi trường THPT. Bấm nhiều lần lúc hệ thống chậm dễ tạo ra thao tác trùng hoặc khiến bạn không chắc lần lưu nào đã thành công.
Những lỗi hay gặp và cách tránh
Phần lớn các lỗi dưới đây đều tránh được bằng một lần rà soát kỹ trước hạn. Bảng xếp theo mức gây hậu quả từ nặng tới nhẹ.
| Lỗi | Hậu quả | Cách tránh |
|---|---|---|
| Không nộp hoặc nộp thiếu lệ phí | Nguyện vọng có thể không được đưa vào xét | Kiểm trạng thái đã nộp ngay sau khi thanh toán, lưu biên nhận |
| Nhập nhầm mã ngành, mã phân hiệu | Đăng ký vào một ngành, một nơi học khác hẳn ý muốn | Đọc lại tên hiện ra, đối chiếu với đề án |
| Xếp nhầm thứ tự | Đỗ ngành ít muốn trong khi đủ điểm ngành muốn hơn | Rà thứ tự theo mong muốn trước khi lưu lần cuối |
| Chọn sai phương thức hoặc tổ hợp | Bị loại vì không đủ điều kiện của phương thức đó | Kiểm điều kiện từng phương thức, tổ hợp có đủ môn |
| Để đến ngày cuối | Hệ thống chậm, mạng yếu, không kịp lưu | Chốt danh sách sớm vài ngày, chỉ để ngày cuối cho kiểm tra |
| Không lưu hoặc không xác nhận sau khi sửa | Danh sách vẫn là bản cũ | Mỗi lần sửa xong, đăng xuất rồi đăng nhập lại xem đã đúng chưa |
Hai lỗi đầu bảng là hai lỗi gây tiếc nuối nhiều nhất, vì không còn cách sửa khi đã qua hạn. Một buổi tối rà soát cùng người thân trước hạn chót gần như loại được cả hai.
Riêng thí sinh khối sức khoẻ: kiểm thêm gì trước khi lưu
Ngưỡng đầu vào của nhóm ngành. Ngành đào tạo người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh có ngưỡng đảm bảo chất lượng riêng, công bố sau kỳ thi. Lúc đăng ký nguyện vọng có thể chưa có ngưỡng năm nay, nhưng bạn cần biết ngành nào thuộc diện này để không bất ngờ khi xét.
Điều kiện học lực nếu dùng học bạ hoặc kỳ thi riêng. Với các phương thức không dựa trên điểm thi, khối sức khoẻ thường kèm điều kiện về kết quả học tập. Đăng ký phương thức mà mình không đạt điều kiện là tốn lệ phí mà không được xét.
Nơi đào tạo thật. Nhiều trường y, dược có phân hiệu ở tỉnh, thành khác, có khi cách trụ sở vài trăm cây số. Tên ngành giống nhau, nhưng bạn sẽ học sáu năm ở nơi khác. Đọc kỹ địa chỉ đào tạo gắn với mã bạn chọn.
Loại chương trình. Chương trình chất lượng cao, chương trình liên kết, chương trình đặt hàng thường có mã riêng, điều kiện riêng, chi phí khác. Đừng chọn nhầm chỉ vì tên ngành giống.
Ngành có cấp phép hành nghề hay không. Một số ngành gần với y như y tế công cộng, dinh dưỡng có con đường nghề nghiệp khác với bác sĩ, điều dưỡng. Nếu bạn đặt những ngành này làm lưới đỡ, hãy chắc rằng mình hiểu sau khi ra trường sẽ làm gì.
Lệ phí xét tuyển: nộp thế nào và kiểm ra sao
Lệ phí xét tuyển tính theo số nguyện vọng, nộp trực tuyến trong một khoảng thời gian riêng sau khi chốt danh sách. Cách thanh toán được hướng dẫn trên hệ thống; mức phí cụ thể theo quy định của năm. Điểm quan trọng không phải là mức phí mà là việc nộp đúng hạn và kiểm được trạng thái đã nộp.
Sau khi thanh toán, quay lại hệ thống xem trạng thái lệ phí đã đổi chưa. Có trường hợp tiền đã trừ nhưng trạng thái cập nhật chậm; khi đó giữ biên nhận, chờ theo thời gian hướng dẫn và báo trường THPT hoặc đầu mối hỗ trợ nếu quá thời gian mà chưa cập nhật. Đừng thanh toán lần hai khi chưa rõ lần đầu đã ghi nhận hay chưa.
Một lưu ý về an toàn: chỉ nộp lệ phí qua kênh được hướng dẫn trên hệ thống chính thức. Bất kỳ ai nhắn tin, gọi điện đề nghị chuyển khoản vào tài khoản cá nhân để "nộp hộ" hay "xử lý nhanh" đều đáng ngờ. Lệ phí xét tuyển không bao giờ cần qua người trung gian.
Sau khi khoá danh sách: những việc còn lại
Danh sách nguyện vọng khoá không có nghĩa là xong việc. Những việc dưới đây vẫn cần bạn để mắt trong các tuần tiếp theo:
- Theo dõi lịch công bố kết quả xét tuyển của hệ thống và của các trường.
- Nếu đăng ký phương thức cần minh chứng riêng (giải thưởng, chứng chỉ), kiểm lại trường đã nhận minh chứng chưa.
- Giữ điện thoại và thư điện tử đã khai luôn hoạt động để nhận thông báo, mã xác thực.
- Không đổi mật khẩu vào sát ngày công bố nếu không cần, tránh quên vào đúng lúc phải xác nhận nhập học.
- Khi có kết quả, đối chiếu nguyện vọng trúng tuyển với tờ tóm tắt và ảnh chụp danh sách để chắc không có nhầm lẫn.
- Chuẩn bị tinh thần cho bước xác nhận nhập học trực tuyến, vốn có hạn chót riêng và không xác nhận được coi như từ chối.
Mùa tuyển sinh kéo dài nhiều tuần với nhiều mốc nhỏ. Một tờ lịch dán ở chỗ cả nhà nhìn thấy giúp không ai phải nhớ trong đầu.
Câu hỏi thường gặp
Phụ huynh có đăng ký nguyện vọng thay con được không?
Về kỹ thuật, người có tài khoản và mã xác thực có thể thao tác, nhưng nguyện vọng là quyết định của thí sinh. Cách hợp lý là thí sinh tự thao tác, phụ huynh ngồi cùng để rà soát và nhắc các bước, nhất là khâu kiểm mã và nộp lệ phí.
Đăng ký nhầm có sửa được không?
Trong thời gian điều chỉnh, bạn sửa được: thêm, bớt, đổi thứ tự. Mỗi lần sửa phải lưu và xác nhận lại. Sau khi hệ thống khoá theo lịch, gần như không còn cách sửa, nên rà soát kỹ trước hạn là việc bắt buộc.
Có cần đăng ký nguyện vọng nếu đã xét tuyển thẳng?
Tuỳ hướng dẫn từng năm. Có năm thí sinh tuyển thẳng phải khai hoặc xác nhận trên hệ thống chung để được ghi nhận. Đọc hướng dẫn của Bộ GD&ĐT và của trường đã báo bạn đủ điều kiện để làm đúng.
Mất mã xác thực, không đăng nhập được thì làm gì?
Thử chức năng lấy lại mật khẩu theo hướng dẫn trên hệ thống. Nếu số điện thoại hoặc thư điện tử đã khai không còn dùng được, liên hệ trường THPT hoặc nơi đăng ký dự thi để cập nhật. Làm việc này sớm, đừng để đến sát hạn.
Lệ phí đã trừ tiền mà hệ thống báo chưa nộp thì sao?
Giữ biên nhận giao dịch, chờ theo thời gian hướng dẫn vì trạng thái có thể cập nhật chậm. Nếu quá thời gian vẫn chưa cập nhật, báo trường THPT hoặc đầu mối hỗ trợ của hệ thống kèm biên nhận. Không thanh toán lại khi chưa rõ.
Đăng ký nguyện vọng bằng điện thoại có được không?
Thường có thể truy cập bằng trình duyệt trên điện thoại, nhưng màn hình nhỏ dễ chọn nhầm dòng. Nếu được, dùng máy tính khi nhập và rà soát lần cuối. Dù dùng thiết bị nào, chụp lại danh sách đã lưu để đối chiếu.